DIỄN THẾ SINH THÁI

Mục tiêu 

Học sinh trình bày được diễn thế sinh thái (khái niệm, nguyên nhân và các dạng diễn thế và ý nghĩa của diễn thế sinh thái).

I.Khái niệm về diễn thế sinh thái

- Diễn thế sinh thái: Quá trình biến đổi tuần tự của quần xã qua các giai đoạn, tương ứng với sự biến đổi của môi trường.

- Ví dụ: Diễn thế  ở đầm nước nông, diễn thế suy thoái ở rừng lim Hữu Lũng - Lạng Sơn.

II.- Nguyên nhân diễn thế sinh thái:

+ Nguyên nhân bên ngoài như sự thay đổi các điều kiện tự nhiên, khí hậu...

+ Nguyên nhân bên trong do sự tương tác giữa các loài trong quần xã (như sự cạnh tranh gay gắt giữa các loài trong quần xã, quan hệ sinh vật ăn sinh vật...).

Ngoài ra hoạt động khai thác tài nguyên của con người cũng gây ra diễn thế sinh thái.

III. Các loại diễn thế sinh thái

1. Diễn thế nguyên sinh

là diễn thế khởi đầu từ môi trường chưa có sinh vật và kết quả là hình thành nên quần xã tương đối ổn định.

- VD: Diễn thế nguyên sinh ở cửa sông Tiên Yên - Quảng Ninh.

2. Diễn thế thứ sinh

+ Diễn thế thứ sinh là diễn thế xuất hiện ở môi trường đã có một quần xã sinh vật từng sống. Tuỳ theo điều kiện thuận lợi hay không thuận lợi mà diễn thế có thể hình thành nên quần xã tương đối ổn định hoặc bị suy thoái.

- VD: Diễn thế thứ sinh ở rừng Lim Hữu Lũng - Lạng Sơn.

IV. Tầm quan trọng của việc nghiên cứu diễn thế sinh thái

- Nắm được các quy luật phát triển của QXSV ® dự đoán được các quần xã tồn tại trước đó và quần xã sẽ thay thế trong tương lai. ® xây dựng kế hoạch bảo vệ, khai thác hợp lí các nguồn tài nguyên thiên nhiên, có biện pháp khắc phục kịp thời những biến đổi bất lợi của môi trường sinh vật và con người.

PHIỀU HỌC TẬP - BẢNG 41 SGK

Các giai đoạn và nguyên nhân của diễn thế sinh thái